Przydomowe wiatraki i ogrzewanie drewnem

Siła wiatru i drewno, to obok słońca, najłatwiejsze do wykorzystania w domku jednorodzinnym źródła energii odnawialnej.

Przydomowe wiatraki są dość popularne w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Na dachu swego domu zainstalował go m.in. David Cameron, lider brytyjskiej Partii Konserwatywnej. To może być opłacalna inwestycja pod warunkiem jednak, że będzie bardzo przemyślana. Kluczowe jest usytuowanie wiatraka. Chodzi po pierwsze o to, że tylko w niektórych częściach naszego kraju wieje wystarczająco mocno (patrz: mapka), by opłacało się tam budować wiatraki. W tym przypadku nie możemy sugerować się jedynie ogólnymi mapami i atlasami wietrzności Polski, bo ona nawet w tych regionach, gdzie najbardziej wieje, może być lokalnie bardzo zróżnicowana. Zależy np. od od miejscowej rzeźby terenu. Równie ważne jest to, żeby wiatrak nie stanął w miejscu osłoniętym od wiatru przez las, inny budynek albo drzewa.
Generalnie rzecz biorąc, najlepiej radzić się w tej sprawie z fachowcami i im także powierzyć dobór oraz instalację turbiny (mimo, że w sprzedaży są urządzenia do samodzielnego montażu). Będzie to kosztować dużo więcej niż budowa wiatraka tzw. systemem gospodarczym, ale jest wskazane, jeśli chcemy, żeby nasz wiatrak był naprawdę efektywny. Tym bardziej, że do poruszania łopat turbiny potrzebny jest wiatr wiejący z prędkością co najmniej 4 m na sekundę (15 km/h). Bo to w praktyce oznacza, że przeciętny wiatrak na lądzie pracuje tylko przez 10 do 30 proc. czasu w roku.

Ważne jest też, żeby stał co najmniej od 20 metrów od budynków mieszkalnych. Dlatego, że turbiny o małej mocy bardzo szybko się kręcą i są dość hałaśliwe (ale te dobrej jakości nawet przy bardzo silnym wietrze nie powinny przekraczać 70 decybeli). Łatwo temu jednak zaradzić, wybierając zamiast klasycznej turbiny o poziomej osi obrotu, nowoczesny model o pionowej osi obrotu (kręcący się prostopadle do ziemi). Takie wiatraki są bez porównania cichsze.

Przydomowe turbiny mają najczęściej moc 3 kilowatów, ponieważ to w wielu przypadkach wystarczy, żeby przy niezbyt silnym wietrze pokryć własne zapotrzebowanie na prąd. I nie tylko zapewnić go dostatecznie dużo do oświetlenia domu i napędzania domowych sprzętów (np. lodówki), ale nawet tyle, by podgrzać nim nieco wodę w bojlerze i kaloryferach.

Problemem są ciągle koszty. Wprawdzie przy budowie tzw. systemem gospodarczym jedyna większa inwestycja to zakup prądnicy (można ją kupić już za 2 tys. zł), ale wtedy ryzykujemy, że taki amatorsko skonstruowany wiatrak będzie produkował niewiele prądu. Zakup gotowego wiatraka o mocy 3 kW to co najmniej 10 tys. zł, ale do tego trzeba doliczyć oprzyrządowanie i montaż. Co oznacza, że w sumie ta inwestycja może kosztować 30-40 tys. zł. Tak dużo dlatego, że bardzo kosztowne są akumulatory i posadowienie wiatraka na ziemi czy dachu. Sam maszt może kosztować kilkanaście tysięcy złotych, dlatego lepiej zastąpić go tzw. systemem odciągów (wiatrak jest wtedy przymocowany do ziemi stalowymi linkami). Tym bardziej, że wtedy nie trzeba mieć zezwolenia na budowę.

Tańszą metodą na własne odnawialne źródło energii jest kocioł na drewno albo ogrzewanie kominkowe. I także opłacalną, bo właśnie drewno jest dziś w Polsce najtańszym opałem. To rozwiązanie może być jednak także dość kosztowne. Dobrej jakości kominek z tzw. płaszczem wodnym (podgrzewającym wodę do kaloryferów i do kranów) kosztuje co najmniej 10 tys. zł. Ale tzw. powietrzny (nagrzewający powietrze, które potem jest wdmuchiwane do pomieszczeń) jedynie 3,5-6,5 tys. zł. Choć z całym osprzętem 10 tys. zł i więcej. Kocioł na drewno nie kosztuje więcej niż tradycyjny węglowy czy gazowy (kilka tysięcy złotych, cena zależy przede wszystkim od metody spalania, czy jest to tzw. zgazowywanie drewna czy zwykłe spalanie). Poza tym wiele kotłów węglowych jest przystosowanych także do drewna. Zaletą tego opału jest także to, że jego spalaniu towarzyszy emisja dużo mniejszej ilości zanieczyszczeń niż w przypadku węgla.

1. Przydomowy wiatrak przy rocznej średniej prędkości wiatru, wynoszącej tylko 4 m/s (15 km/h - tyle ma bardzo lekki wietrzyk), wyprodukuje nam przez 12 miesięcy 3,1 MWh prądu. A tyle energii elektrycznej pozwoliłoby nam zaoszczędzić 1300 zł na rachunkach za prąd.

Źródło: Agrobud, obliczenia własne

2. Ogrzewanie kominkowe – dom o powierzchni 120 mkw.
Jeśli kominek pracuje cały czas, zużywa przez trzy miesiące 8 ton drewna, czyli 13 metrów sześciennych. Drewno opałowe można kupić po 100-150 zł za m3, co oznacza, że zimą zapłacimy za ogrzanie takiego domu kominkiem 1300-1900 zł.

Źródło: producenci kominków

Warto wiedzieć:

Mikroelektrownie wiatrowe najbardziej nadają się do zasilania w prąd domków letniskowych, domostw bardzo oddalonych od innych budynków mieszkalnych, obiektów, gdzie doprowadzenie sieci przesyłowej energii elektrycznej byłoby zbyt kosztowne.
Można nimi także ogrzewać wodę użytkową i do kaloryferów. Pod żadnym pozorem nie powinnismy odcinać się od zasilania prądem z sieci zakładu energetycznego, bo przy bezwietrznej pogodzie nie będziemy mieć światła.
By posadowić wiatrak na dachu, konstrukcja dachowa musi być dostosowana do takiego obciążenia. Najlepiej uwzględnić je już na etapie projektowania domu.

Do produkcji prądu na własne potrzeby nie trzeba koncesji.

Kłopoty sprawiają maszty, które w przydomowych wiatrakach mają zwykle 10-15 m wysokości (dużo mniej, jeśli są zamontowane na dachach). Jeśli mają one fundament (czyli są trwale związane z podłożem), musimy wystąpić o pozwolenie na budowę. Gdy maszt z turbiną jest wyższy niż 30 m, takie pozwolenie dużo trudniej uzyskać.

Elektrownie z prądnicą prądu stałego (najczęściej stosowane) mogą zasilać dom w prąd, jeżeli są wyposażone w regulator napięcia oraz akumulatory do gromadzenia energii, a jeśli mają dostarczać prąd przemienny (taki jak w sieci) - muszą mieć falownik.

Jacek Krzemiński

Komentarze

• Gość (37.31.16.74) / 15.05.2012 08:51:31

  czy ktoś mi powie, gdzie kupić (liściaste!) drewno do kominka za 100 zł/m3? :-) To chyba tylko "prywatny" import z lasu po sąsiedzku

• Gość (79.187.87.114) / 24.01.2012 14:18:01

  pewnie min 3 kw

• Gość (46.77.2.76) / 26.10.2011 21:52:56

  czy ktoś może odpowiedzieć jakiej mocy wiatrak jest potrzebny do ogrzania domu 120 m

Dodaj komentarz